S’UNPLI (Unioni Natzionali de is Pro Loco de Itàlia) e su Ministeru de s’Istrutzioni e de su Merescimentu, paris cun ALI Làtziu e cun s’assòtziu EIP (Scola Aina de Paxi), ant publicau po custu annu de scola su bandu de su Prèmiu literàriu natzionali po òperas in dialetu o in lìngua locali Sarva sa lìngua tua locali, una setzioni de su cuncursu dedicada a s’aposta a sa scola. Su prèmiu invitat a is studiantis de totu Itàlia a presentai scritus, in prosa o in poesia, in is dialetus o lìnguas localis de su territòriu insoru.

Su prèmiu Sarva sa lìngua tua locali nascit cun sa punna de avalorai a scridoris e poetas chi scriint is òperas in is lìnguas insoru, a tenori de su chi narat sa Cunventzioni UNESCO in contu de s’amparu de su patrimòniu culturali no materiali, interessendi is scolas po chi is studiantis avalorint fueddendi-ddas e scriendi-ddas is lìnguas stòricu-identitàrias insoru. Unu de is intelletualis chi nd’iat bòfiu strantaxai su Prèmiu fut stètiu Tullio De Mauro, grandu linguista italianu mortu in su 2017, chi fut stètiu fintzas ministru de s’Istrutzioni pùblica de su 2000 a su 2001. Su prèmiu at arriciu arriconoscimentus e patrotzìnius de sa Presidèntzia de sa Repùblica, de su Senau de sa Repùblica, de sa Càmera de is Deputaus, de sa Cummissioni italiana po s’UNESCO e de su Ministeru de sa Cultura.

Su cuncursu, chi ocannu lompit a sa de otu editzionis, est partziu in tres setzionis: poesia, prosa e mùsica. Ddoi podint pigai parti, a solus o in cambaradas/classis, is pipias e pipius de is scolas primàrias e is piciocheddas e piciocheddus de cussas segundàrias de primu e de segundu gradu de totu Itàlia. Is scritus bolint mandaus aintru de su 31 de martzu de su 2023. Àterus informus in contu de is critèrius de sceberu de is òperas, de sa giuria e de is prèmius chi ant a assinnai a is bincidoris si podint ligi in sa pàgina Internet in s’indiritzu https://www.salvalatualingualocale.it/wp/.

Su cuncordu de su cuncursu Sarva sa lìngua tua locali est un’àtera cunfirma de sa faina bella chi megant de fai is Pro Loco in totu Itàlia po avalorai su patrimòniu de is traditzionis e de su connotu de is logus innui traballant. Sa spera e s’augùriu nostu est chi is scolas de sa provìntzia de Aristanis pighint parti in medas a custu prèmiu natzionali de importu, mandendi poesias, contus o cantzonis in sardu, arregordendi chi sa lìngua sarda est - intra de is lìnguas de minoria amparadas de su Stadu italianu - cussa chi tenit su nùmeru prus artu de fueddadoris. Me in is scolas nostas ddoi traballant maistas/us e professoras/is capatzus, chi podint agiudai a is piciocheddus in s’aprontamentu de is scritus de mandai a su cuncursu. Ma, si serbit, po consulèntzias linguìsticas e ortogràficas fait a circai fintzas a is operadoris de is sportellus de sa lìngua sarda abertus in unus cantu entis pùblicus: a prus de custa Unioni de Comunus Parte Montis (innui su sportellu aberit su martis a mangianu e sa giòbia a merii), su servìtziu s’agatat in sa Provìntzia de Aristanis, in s’Unioni de is Comunus de sa Baddi Bàscia de su Tirsu, in s’Unioni de is Comunus de su Campidanu de Terraba, in s’Unioni de is Comunus de su Guilcier, in s’Unioni de is Comunus de Barigadu e in s’Unioni de is Comunus de sa Planàrgia.

Un’àtera faina chi bolit abbiatzai sa lìngua sarda me in is scolas, chi s’aciungit a cussas profetosas cuncordadas dònnia annu de sa Regioni Sarda cun is bandus Ìnsulas e Frailes e chi, po s’annu de scola 2022/2023, funt in cursu de faimentu.  

Antoni Nàtziu Garau